Basur (Hemoroid)

Basur, tıbbi adıyla hemoroid, anüs ve rektum çevresinde bulunan damar yapılarının genişlemesi, şişmesi ve zaman zaman dışarı doğru belirginleşmesiyle ortaya çıkan yaygın bir sağlık problemidir. Hemoroid oluşumu tek bir nedene bağlı değildir; uzun süreli kabızlık, dışkılama sırasında aşırı ıkınma, tuvalette uzun süre oturma, hareketsiz yaşam, liften fakir beslenme, yetersiz sıvı tüketimi, fazla kilo, ağır kaldırma ve genetik yatkınlık gibi birçok faktör bu duruma zemin hazırlayabilir. Kadınlarda basur özellikle hamilelik ve doğum döneminde karın içi basıncın artmasına bağlı olarak daha sık görülebilir. Hemoroidler genel olarak iç ve dış hemoroid şeklinde iki gruba ayrılır. İç hemoroidler rektumun alt bölümünde gelişir ve başlangıç döneminde ağrıya neden olmadan ilerleyebilir; dışkılama sırasında açık kırmızı renkte kanama, makat bölgesinde dolgunluk hissi veya ileri evrelerde dışarı doğru sarkan meme benzeri oluşumlar görülebilir. Dış hemoroidler ise anüs çevresindeki damarların şişmesi sonucu ortaya çıkar ve özellikle pıhtı oluştuğunda ani başlayan şiddetli ağrı, hassasiyet, sertlik ve belirgin şişlik meydana gelebilir. Basurun yaygın belirtileri arasında dışkılama sırasında veya sonrasında kanama, makat çevresinde kaşıntı ve tahriş, ağrı, yanma, şişlik ve ele gelen basur memesi bulunur. Ancak makattan kanama her zaman hemoroide bağlı olmayabileceği için tekrarlayan veya açıklanamayan kanamalarda doktor muayenesi önemlidir. Basur için hangi doktora gidileceği merak edildiğinde genel cerrahi bölümünün bu hastalığın tanı ve tedavisiyle ilgilendiği söylenebilir; özellikle proktoloji alanında çalışan genel cerrahi uzmanları hemoroid konusunda değerlendirme yapabilir. Tedavi, hemoroidin türüne, derecesine ve belirtilerin şiddetine göre planlanır. Hafif vakalarda öncelikle kabızlığın önlenmesi hedeflenir. Sebze, meyve, tam tahıllar ve baklagiller gibi lif açısından zengin besinlerin tüketilmesi, yeterli su içilmesi, düzenli hareket edilmesi ve tuvalet ihtiyacının ertelenmemesi dışkının daha kolay çıkarılmasına yardımcı olabilir. Ilık oturma banyoları da ağrı, kaşıntı ve hassasiyetin geçici olarak azalmasını sağlayabilir. Basura iyi gelen krem veya ilaç seçimi ise kişiden kişiye değişebileceği için gelişigüzel ürün kullanmak yerine doktor ya da eczacı önerisi almak daha uygundur. Bazı kremler ve fitiller ağrı, kaşıntı veya şişliği azaltmaya yardımcı olsa da hemoroidin temel nedenini her zaman ortadan kaldırmaz. Şikâyetlerin devam ettiği veya ilerlediği durumlarda lastik bant ligasyonu, skleroterapi, farklı girişimsel yöntemler veya cerrahi tedavi gündeme gelebilir. Dış basur memesi bazı kişilerde şişlik azaldıkça küçülebilir, ancak her oluşum tamamen kendiliğinden kaybolmayabilir. Basur şişliğinin azalması için kabızlığı önlemek, fazla ıkınmamak, uzun süre oturmamak ve bağırsak düzenini korumak önemlidir. Çok acılı ve baharatlı yiyecekler bazı kişilerde makat bölgesindeki yanma ve rahatsızlığı artırabilirken lifli besinler bağırsak hareketlerinin daha düzenli olmasına destek olabilir. Uzun süren kanama, giderek artan ağrı, ani gelişen sert ve hassas şişlik, dışkılama alışkanlığında belirgin değişiklik veya açıklanamayan kilo kaybı gibi durumlarda basuru evde tedavi etmeye çalışmak yerine sağlık kuruluşuna başvurulması gerekir.

Özel Aktıp Hastanesi Genel Cerrahi branşı hekimlerinden Op. Dr. Hasan Serdar Bozkurt, Hemoroid (basur) hakkında detaylı bilgi vererek önemli uyarılarda bulundu.

Basur Nedir?

Basur, tıbbi adıyla hemoroid, anüs ve rektumun alt bölümünde bulunan damar yapılarının genişlemesi ve şişmesi sonucunda ortaya çıkan yaygın bir sağlık problemidir. Normalde bu bölgedeki damar ve bağ dokuları dışkılama kontrolüne yardımcı olan doğal anatomik yapılardır; ancak bölgedeki basıncın artması, damarların genişlemesi ve destek dokularının zamanla zayıflaması hemoroid şikâyetlerinin ortaya çıkmasına neden olabilir. Basur temel olarak iç hemoroid ve dış hemoroid olmak üzere iki grupta değerlendirilir. İç hemoroid rektumun içerisinde gelişir ve özellikle başlangıç aşamasında ağrı oluşturmayabilir. Dışkılama sırasında parlak kırmızı renkte kan görülmesi, makat bölgesinde dolgunluk hissi ve ilerleyen durumlarda dokunun dışarı doğru sarkması iç hemoroidin belirtileri arasında yer alabilir. Dış hemoroid ise anüs çevresindeki deri altında gelişir ve şişlik, kaşıntı, hassasiyet veya ağrıya yol açabilir. Dış hemoroid içerisinde kan pıhtısı oluşması durumunda şişlik sertleşebilir ve ağrı kısa sürede belirgin hâle gelebilir. Basurun ortaya çıkmasında kronik kabızlık, dışkılama sırasında fazla ıkınma, tuvalette uzun süre oturma, lif bakımından yetersiz beslenme, hareketsiz yaşam ve fazla kilo gibi faktörler etkili olabilir. Hamilelik sırasında artan karın içi basınç da kadınlarda hemoroid gelişimini kolaylaştırabilir. Basur her kişide aynı belirtilere neden olmaz; bazı kişilerde yalnızca hafif kaşıntı veya rahatsızlık görülürken bazılarında kanama, ağrı, şişlik ve ele gelen meme şeklinde bir oluşum ortaya çıkabilir. Hafif hemoroid şikâyetlerinde lif tüketiminin artırılması, yeterli su içilmesi, kabızlığın önlenmesi ve düzenli hareket edilmesi belirtilerin azalmasına yardımcı olabilir. Bununla birlikte makattan kanama her zaman basur anlamına gelmez ve farklı bağırsak hastalıklarında da görülebilir. Bu nedenle tekrarlayan kanama, şiddetli ağrı, geçmeyen şişlik veya bağırsak alışkanlıklarında belirgin değişiklik bulunuyorsa genel cerrahi uzmanına başvurularak nedenin belirlenmesi önemlidir.

Basur Ne Demek?

Basur, anüs ve rektum bölgesindeki toplardamarların genişleyerek şişmesi ve iltihaplanmasıdır. Bu durum, genellikle uzun süreli kabızlık, aşırı ıkınma ve hareketsiz yaşam tarzı gibi nedenlerle ortaya çıkar. Hemoroid, iç ve dış hemoroid olarak iki ana gruba ayrılır. İç hemoroidler rektumun iç kısmında yer alırken, dış hemoroidler anüs çevresinde deri altındaki damarların şişmesiyle oluşur. Her iki tür de yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir ve tedavi edilmediği takdirde daha ciddi sorunlara yol açabilir.

Makat Bölgesindeki Her Şişlik Basur mudur?

Makat bölgesinde oluşan her şişlik otomatik olarak hemoroid (basur) olarak kabul edilmemelidir. Hemoroid, makat çevresindeki toplardamarların genişlemesi ve dışarı doğru sarkmasıyla oluşur, ancak bu bölgede şişliklere neden olabilecek başka birçok durum da vardır. Öncelikle, şişliklerin neden kaynaklandığını anlamak için dikkatlice değerlendirme yapılmalıdır.
Makat bölgesindeki şişliklerin en yaygın nedenlerinden biri hemoroid olsa da, anal fissür (çatlak), perianal apse, anal fistül, siğil (kondilom), makat kanseri, iyi huylu kistler ve cilt lezyonları da benzer belirtilere yol açabilir. Perianal apse, makatta ağrılı ve kızarık bir şişliğe neden olur ve genellikle iltihaplı bir durumdur. Tedavi edilmezse apse fistüle dönüşebilir ve kronik bir hal alabilir. Anal fissür, genellikle dışkılama sırasında yırtılma hissi ve sonrasında ağrı ve kanama ile kendini gösterir. Siğiller (kondilom), insan papilloma virüsü (HPV) nedeniyle oluşur ve küçük karnabahar benzeri şişlikler şeklinde görülebilir.
Daha ciddi bir durum olan anal kanser, başlangıç aşamasında küçük ve ağrısız bir şişlik olarak fark edilebilir, ancak zamanla kanama, ağrı ve akıntı gibi belirtiler gösterebilir. Bu nedenle, özellikle uzun süre geçmeyen, ağrılı veya kanamalı şişlikler mutlaka bir proktoloji veya genel cerrahi uzmanı tarafından değerlendirilmelidir.

İlgili İçerik: Hemoroid neden olur?

Basura Ne İyi Gelir?

Basur tedavisinde ilk adım yaşam tarzı ve beslenme düzeninde değişiklikler yapmaktır. Bol lifli gıdalar tüketmek, su tüketimini artırmak ve düzenli egzersiz yapmak, basur belirtilerini hafifletmede oldukça etkilidir. Lifli besinler dışkının yumuşamasını sağlayarak dışkılama sırasında ıkınma ihtiyacını azaltır. Ilık suyla yapılan oturma banyoları, makat bölgesindeki kan akışını düzenleyerek ağrı ve şişliği hafifletebilir. Ayrıca bazı hemoroid kremleri ve fitiller, ağrı ve kaşıntıyı azaltarak geçici bir rahatlama sağlar. Uzun süre ayakta kalmaktan ve oturmaktan kaçınmak da basur şikayetlerini azaltmada önemli bir rol oynar.

İlgili İçerik: Hemoroid tedavisi

Basur Belirtileri

Basur belirtileri, hemoroidin iç veya dış yerleşimli olmasına, büyüklüğüne ve hastalığın ilerleme derecesine göre farklılık gösterebilir. Bazı kişilerde hafif kaşıntı ve rahatsızlık hissiyle sınırlı kalan şikâyetler, bazı kişilerde kanama, ağrı ve belirgin şişlik şeklinde ortaya çıkabilir. Özellikle iç hemoroidlerde başlangıç döneminde ağrı görülmeyebilirken, dış hemoroidlerde hassasiyet ve ağrı daha sık yaşanabilir. Basurun en sık karşılaşılan belirtileri arasında şunlar yer alır:

• Makattan kanama: Dışkılama sırasında veya sonrasında tuvalet kâğıdında, klozette ya da dışkının üzerinde parlak kırmızı kan görülebilir. İç hemoroidlerde kanama çoğu zaman ağrısızdır.

• Kaşıntı ve tahriş: Anüs çevresindeki nem, akıntı ve hemoroid dokusunun cilde temas etmesi bölgede kaşıntı, yanma ve tahrişe yol açabilir.

• Şişlik ve ele gelen meme: Dış hemoroidlerde makat çevresinde yumuşak veya sert bir şişlik fark edilebilir. İç hemoroidler ilerlediğinde ise dışkılama sırasında anüs dışına sarkabilir.

• Ağrı ve hassasiyet: Dış hemoroidlerde, özellikle damar içerisinde pıhtı oluştuğunda ani ve şiddetli ağrı görülebilir. Oturmak, yürümek veya tuvalete çıkmak rahatsızlığı artırabilir.

• Dolgunluk hissi: İç hemoroidin ilerlemesiyle makat bölgesinde tam boşalamama, baskı veya yabancı cisim varmış hissi gelişebilir.

• Akıntı ve nemlilik: Dışarı sarkan hemoroid dokusu mukus benzeri akıntıya neden olabilir ve makat çevresinde sürekli nem hissi oluşturabilir.

Makattan kanama yalnızca basura özgü bir belirti değildir. Anal fissür, bağırsak polipleri ve farklı bağırsak hastalıklarında da kanama görülebileceğinden, özellikle tekrarlayan kanama, şiddetli ağrı veya uzun süren şikâyetlerde genel cerrahi uzmanına başvurulması önemlidir.

Basur Nasıl Geçer?

Basurun nasıl geçeceği; hemoroidin iç veya dış olması, hangi evrede bulunduğu, kanama ve ağrı gibi şikâyetlerin şiddeti ve kişinin genel sağlık durumuna göre değişir. Her hemoroid vakasında aynı tedavinin uygulanması gerekmez. Özellikle hafif ve erken dönem hemoroidlerde öncelikli amaç kabızlığı ve ıkınmayı azaltmak, dışkının daha kolay çıkarılmasını sağlamak ve makat çevresindeki tahrişi önlemektir. Bu nedenle tedavinin temelini çoğu zaman beslenme, günlük yaşam ve tuvalet alışkanlıklarının düzenlenmesi oluşturur. Basur şikâyetlerinin hafifletilmesine yardımcı olabilecek başlıca yöntemler şunlardır:

• Lif tüketimini artırmak: Sebze, meyve, kuru baklagiller ve tam tahıllar gibi lif bakımından zengin besinler dışkının daha yumuşak olmasına ve bağırsak hareketlerinin düzenlenmesine yardımcı olabilir. Lif miktarının kademeli olarak artırılması sindirim sisteminin uyum sağlamasını kolaylaştırabilir.

• Yeterli su içmek: Gün boyunca yeterli miktarda sıvı tüketmek dışkının sertleşmesini önlemeye yardımcı olabilir. Böylece dışkılama sırasında aşırı ıkınma ve hemoroid dokusu üzerindeki basınç azaltılabilir.

• Tuvalet alışkanlıklarını düzenlemek: Dışkılama ihtiyacını uzun süre ertelememek, tuvalette gereğinden fazla oturmamak ve zorlayarak ıkınmaktan kaçınmak önemlidir. Özellikle tuvalette telefon kullanmak gibi oturma süresini uzatan alışkanlıkların sınırlandırılması faydalı olabilir.

• Ilık oturma banyosu yapmak: Makat bölgesini kısa süre ılık suda bekletmek ağrı, kaşıntı, yanma ve hassasiyet gibi şikâyetlerin geçici olarak hafiflemesine yardımcı olabilir. Bölgenin sonrasında tahriş edilmeden kurulanması önemlidir.

• Düzenli hareket etmek: Uzun süre hareketsiz kalmamak ve kişinin sağlık durumuna uygun fiziksel aktivite yapmak bağırsak hareketlerini destekleyebilir. Düzenli hareket aynı zamanda kabızlığın önlenmesine katkıda bulunabilir.

• Krem ve ilaçları bilinçli kullanmak: Hemoroid için kullanılan bazı krem, merhem, fitil ve ilaçlar ağrı, kaşıntı veya tahrişi geçici olarak azaltabilir. Ancak bu ürünlerin tamamı hemoroidi ortadan kaldırmaz. Özellikle uzun süreli kullanımda doktor veya eczacı önerisine göre hareket edilmelidir.

Dış basurda şişliğin ve rahatsızlığın azaltılması için kabızlığın önlenmesi, bölgenin temiz ve kuru tutulması, fazla ıkınmaktan kaçınılması ve ılık oturma banyoları uygulanması yardımcı olabilir. Dış hemoroidin içinde pıhtı oluştuğunda ise aniden başlayan şiddetli ağrı, hassasiyet ve sert bir şişlik görülebilir. Tromboze dış hemoroid olarak adlandırılan bu durumda, özellikle ağrı çok şiddetliyse genel cerrahi uzmanının değerlendirmesi gerekebilir.

Evde alınan önlemlere rağmen geçmeyen veya sürekli tekrarlayan hemoroidlerde farklı tedavi seçenekleri gündeme gelebilir. Uygun iç hemoroid vakalarında lastik bant ligasyonu veya skleroterapi gibi girişimsel yöntemlerden yararlanılabilir. Daha ileri durumlarda ise cerrahi tedavi seçenekleri değerlendirilebilir. Hangi yöntemin uygulanacağı hemoroidin türüne, derecesine ve hastanın şikâyetlerine göre belirlenir. Makattan tekrarlayan veya yoğun kanama, giderek artan ağrı, geçmeyen şişlik ya da bağırsak alışkanlıklarında belirgin değişiklik varsa kanamanın yalnızca basura bağlı olduğu düşünülmemeli ve genel cerrahi uzmanına başvurulmalıdır.

Dış Basur Nasıl Geçer?

Dış basur, anüs çevresindeki damarların genişlemesi ve şişmesi sonucu oluşur ve genellikle ağrılıdır. Dış basurun tedavisinde öncelikle ağrı ve şişliğin azaltılması hedeflenir. Soğuk kompres uygulamaları, ılık oturma banyoları ve ağrı kesici kremler, şikayetlerin azalmasına yardımcı olabilir. Ayrıca bol su içmek ve lifli besinler tüketmek, dışkının yumuşamasına yardımcı olur. Ancak ileri evre dış basur vakalarında cerrahi müdahale gerekebilir.

Basur İçin En Etkili İlaç Nedir?

Basur tedavisinde en etkili ilaçlar arasında ağrı kesici kremler, fitiller ve anti-enflamatuar merhemler yer alır. Kortizon içeren kremler, iltihabı azaltarak ağrıyı hafifletebilir. Ayrıca ağrı kesici ve kaşıntı giderici özellikteki fitiller, basur şikayetlerini önemli ölçüde azaltır. Ancak ilaç tedavisi, basurun tamamen iyileşmesini sağlamaz ve sadece semptomları hafifletir.

Basur İçin Hangi Doktora Gidilir?

Basur şüphesi olan hastalar, bir Genel Cerrahi Uzmanına başvurmalıdır. Genel cerrahi uzmanları, hemoroid teşhisi ve tedavisi konusunda uzmanlaşmış hekimlerdir.

Basur Kanaması

Basur kanaması, genellikle dışkılama sırasında parlak kırmızı renkte kan görülmesi şeklinde ortaya çıkar. İç hemoroidlerin en sık görülen belirtisidir. Kanama genellikle ağrısızdır ancak şiddetli kanama durumunda mutlaka bir doktora başvurulmalıdır.

Basur Memesi

Basur memesi, hemoroid damarlarının dışarı doğru sarkması sonucu oluşan şişliklerdir. Bu durum genellikle ağrı, hassasiyet ve kaşıntıya yol açar.

Basur Nasıl Olur?

Basur, tıbbi adıyla hemoroid, anüs ve rektum çevresindeki damarların genişleyip şişmesiyle oluşan yaygın bir sağlık sorunudur. Temel olarak bu durum, bölgedeki damarlar üzerine binen aşırı basınç sonucu ortaya çıkar. Anüs ve rektum bölgesi, yoğun kan damarlarıyla çevrilidir ve bu damarlar normal şartlarda elastik yapıları sayesinde genişleyip daralabilir. Ancak uzun süreli ve tekrarlayan basınç durumlarında bu damarlar esnekliğini kaybeder ve şişerek hemoroid yastıkçıklarını oluşturur.
Basurun oluşumundaki en yaygın nedenlerden biri kronik kabızlıktır. Sert dışkının zorlanarak çıkarılması, ıkınma sırasında anüs çevresindeki damarlara aşırı basınç uygulanmasına neden olur. Aynı şekilde, uzun süreli ishal de hemoroid oluşumunu tetikleyebilir. Tuvalette uzun süre oturmak ve cep telefonu veya kitap gibi şeylerle zaman geçirmek de bölgedeki damarların basınca maruz kalmasına yol açabilir. Hamilelik süreci, rahmin büyümesiyle karın içi basıncın artmasına ve damarlara baskı yapılmasına neden olduğundan hemoroid riskini artırır. Ayrıca, doğum sırasında ıkınma da bu durumu tetikleyebilir.
Hareketsiz yaşam tarzı ve uzun süre oturarak çalışmak da kan dolaşımını olumsuz etkiler ve pelvik bölgede kanın birikmesine yol açar. Ağır kaldırmak, ani ve yüksek basınca neden olduğu için hemoroid oluşum riskini artırabilir. Aşırı kilo da pelvik bölgedeki damarlar üzerinde sürekli bir baskı oluşturarak hemoroid gelişimine zemin hazırlar. Ayrıca, düşük lifli beslenme ve yetersiz su tüketimi, bağırsak hareketlerini zorlaştırarak dışkının sertleşmesine neden olur ve bu da ıkınmaya yol açar.
Genetik yatkınlık da hemoroid gelişiminde önemli bir faktördür. Ailede hemoroid öyküsü olan bireylerde bu duruma daha sık rastlanır. Stres ve aşırı kafein tüketimi de dolaylı yoldan sindirim sistemini ve bağırsak hareketlerini etkileyerek hemoroid oluşumuna katkıda bulunabilir.

Basur Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Basur (hemoroid) ameliyatı, diğer tedavi yöntemlerinin yetersiz kaldığı ileri evre vakalarda tercih edilen cerrahi bir müdahaledir. Hemoroid ameliyatı genellikle 3. ve 4. evre hemoroidlerde uygulanır ve hastanın yaşam kalitesini ciddi şekilde bozan ağrı, kanama ve kaşıntı gibi semptomların giderilmesini amaçlar. Hemoroid cerrahisi birkaç farklı yöntemle yapılabilir ve hangi tekniğin uygulanacağı hastanın hemoroidinin tipi, büyüklüğü ve genel sağlık durumuna bağlıdır.
Hemoroidektomi, en yaygın ve etkili cerrahi yöntemlerden biridir. Bu yöntemde şişmiş ve sarkmış hemoroid dokuları cerrahi olarak çıkarılır. Genellikle spinal (belden aşağısı uyuşturularak) veya genel anestezi altında gerçekleştirilir. Cerrah, şişmiş damarları dikkatlice keserek çıkarır ve kanamayı önlemek için damarları bağlar. Bu işlem, iç ve dış hemoroidler için oldukça etkilidir. Ancak operasyon sonrası birkaç hafta süren ağrı ve hassasiyet görülebilir.
Bir diğer yaygın yöntem ise Longo Yöntemi (Stapler Hemoroidopeksi) olarak bilinir. Bu yöntemde, hemoroid dokuları çıkarılmaz; bunun yerine özel bir zımba cihazı kullanılarak hemoroid dokuları yukarı doğru çekilir ve damarların kan akışı azaltılır. Bu yöntem özellikle iç hemoroidlerin tedavisinde kullanılır ve klasik hemoroidektomiye göre daha az ağrılı bir süreç sunar.
Lazerle Hemoroid Ameliyatı, son yıllarda popüler hale gelen minimal invaziv bir tekniktir. Bu yöntemde lazer enerjisi kullanılarak hemoroid dokusundaki damarlar büzüştürülür ve dokunun küçülmesi sağlanır. Lazer yöntemi daha az ağrılıdır, iyileşme süreci daha hızlıdır ve kanama riski daha düşüktür.

Basur Ameliyatı Sonrası

Basur (hemoroid) ameliyatı sonrası iyileşme süreci, uygulanan cerrahi yönteme ve hastanın genel sağlık durumuna bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Ancak her yöntemde temel amaç, hastanın hızlı ve konforlu bir şekilde günlük hayatına dönebilmesini sağlamaktır. Ameliyat sonrası ilk günlerde ağrı, hafif kanama ve tuvalet sırasında rahatsızlık hissi yaygın olarak görülür. Bu durum normal kabul edilir ve doktorun reçete ettiği ağrı kesici ilaçlarla kontrol altına alınabilir. İyileşme sürecinde beslenme alışkanlıkları büyük önem taşır. Hastaların kabızlığı önlemek için bol su içmeleri ve lif açısından zengin gıdalar tüketmeleri gerekir. Sebze, meyve ve tam tahıllı ürünler dışkının yumuşak kalmasına yardımcı olarak tuvalet sırasında zorlanmayı önler. Tuvalet alışkanlıkları da düzenli hale getirilmelidir. Uzun süre tuvalette oturmak ve ıkınmak hem iyileşmeyi geciktirir hem de yeni hemoroid oluşumuna zemin hazırlar.
Ameliyat sonrası hijyen de kritik bir faktördür. Tuvalet sonrası bölgenin temizliğine dikkat edilmeli, sert tuvalet kağıtları yerine ılık suyla nazikçe temizlik yapılmalıdır. Bazı hastalar için günde birkaç kez ılık oturma banyoları önerilebilir. Bu banyolar, bölgedeki kan dolaşımını artırarak ağrıyı hafifletir ve iyileşmeyi hızlandırır. Fiziksel aktivite konusunda ise hastaların ilk günlerde ağır kaldırmaktan ve uzun süre ayakta kalmaktan kaçınmaları gerekir. Ancak hafif yürüyüşler kan dolaşımını destekleyerek iyileşme sürecini olumlu etkiler. Uzun süre oturarak çalışmak zorunda kalan kişilerin, yumuşak bir yastık veya oturma simidi kullanmaları önerilir.
Doktor kontrolü ve takip randevuları aksatılmamalıdır. Operasyon bölgesinde aşırı ağrı, yoğun kanama veya enfeksiyon belirtisi (kızarıklık, şişlik, ateş) fark edilirse, vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır.

Basur Kaşıntısına Ne İyi Gelir?

Basur (hemoroid), anüs ve rektum çevresindeki damarların genişleyip şişmesiyle oluşan bir sağlık sorunudur. Bu durum genellikle ağrı, kanama ve kaşıntı gibi rahatsız edici semptomlara yol açar. Kaşıntı, hemoroidin en sık görülen ve yaşam kalitesini en çok düşüren belirtilerinden biridir. Basur kaşıntısının başlıca nedenleri arasında bölgedeki tahriş, hijyen eksikliği, aşırı nem ve sürekli sürtünme yer alır. Bu kaşıntıyı hafifletmek için bazı etkili yöntemler vardır. İlk olarak, anal bölgenin temiz ve kuru tutulması çok önemlidir. Her tuvalet sonrası bölgeyi sert tuvalet kağıtlarıyla silmekten kaçınılmalı, bunun yerine ılık suyla yıkama veya ıslak mendil (alkolsüz ve parfümsüz) kullanımı tercih edilmelidir. Ayrıca, kabızlık basuru daha da kötüleştirebileceği için lif açısından zengin besinler (sebze, meyve, tam tahıllar) tüketmek ve bol su içmek gerekir. Oturma banyoları da oldukça etkilidir; günde birkaç kez 10-15 dakika ılık su içerisinde oturmak hem kaşıntıyı hem de ağrıyı azaltabilir.
Bölgeye sürülebilecek hemoroid kremleri ve kaşıntı önleyici merhemler de geçici rahatlama sağlayabilir. Özellikle hidrokortizon içeren kremler, iltihabı ve kaşıntıyı azaltmada etkilidir. Ancak bu tür ilaçların uzun süreli kullanımından kaçınılmalıdır çünkü ciltte incelmeye neden olabilir. Ayrıca, dar ve sentetik iç çamaşırları yerine pamuklu ve nefes alabilen iç çamaşırları tercih edilmelidir.
Kaşıntıyı tetikleyen baharatlı yiyeceklerden, aşırı kafein ve alkolden kaçınmak da semptomların hafiflemesine yardımcı olabilir. Eğer kaşıntı ve diğer belirtiler uzun süre devam ederse veya şiddetlenirse bir proktoloji uzmanına başvurmak önemlidir. Unutulmamalıdır ki basur tedavi edilmediğinde kronikleşebilir ve daha ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Bu yüzden erken müdahale her zaman daha etkilidir.

Basur İle İlgili Merak Edilen Sorular

Basur nedir?

Basur veya tıbbi adıyla hemoroid, anüs ve rektumun alt bölümündeki damar ve destek dokularının genişleyip şişmesiyle ortaya çıkan bir durumdur. İç ve dış hemoroid olmak üzere iki temel türü bulunur. Kabızlık, fazla ıkınma, uzun süre tuvalette oturma, gebelik ve karın içi basıncı artıran durumlar hemoroid gelişimini kolaylaştırabilir.

İç basur belirtileri nelerdir?

İç hemoroidlerin en karakteristik belirtilerinden biri dışkılama sırasında görülen, genellikle parlak kırmızı renkte ve ağrısız kanamadır. Hastalık ilerledikçe dışkılama sırasında makattan dışarı çıkan hemoroid dokusu, dolgunluk, tam boşalamama hissi, mukuslu akıntı ve kaşıntı görülebilir. İç hemoroid her zaman belirti vermeyebilir. Ayrıca makattan kanamanın farklı hastalıklardan da kaynaklanabileceği unutulmamalıdır.

Dış basur nasıl geçer?

Hafif dış hemoroidlerde kabızlığın önlenmesi, yeterli lif ve sıvı alınması, ıkınmaktan kaçınılması ve ılık oturma banyoları şikâyetlerin azalmasına yardımcı olabilir. Ağrı ve kaşıntı için doktorun uygun gördüğü lokal tedaviler kullanılabilir. Ani gelişen, sert ve çok ağrılı bir şişlik pıhtılaşmış dış hemoroide işaret edebileceğinden muayene gerekebilir.

Basur için hangi doktora gidilir?

Hemoroid şikâyetlerinde genel cerrahi bölümüne başvurulabilir. Proktoloji alanında çalışan genel cerrahi uzmanları makat ve rektum hastalıklarının tanı ve tedavisiyle ilgilenir. Özellikle tekrarlayan kanama, şiddetli ağrı, dışarı çıkan hemoroid dokusu veya uzun süredir devam eden şikâyetlerde doktor değerlendirmesi önemlidir.

Basur için en etkili ilaç veya krem hangisidir?

Herkes için en etkili kabul edilebilecek tek bir hemoroid ilacı ya da kremi yoktur. Tedavi hemoroidin iç veya dış olmasına ve baskın şikâyetin ağrı, kaşıntı, şişlik ya da kanama olmasına göre değişebilir. Bazı lokal ürünler belirtileri kısa süreli hafifletebilir ancak hemoroidin temel nedenini ortadan kaldırmayabilir. Özellikle kortikosteroid veya lokal anestezik içeren ürünlerin bilinçsiz ve uzun süre kullanılması uygun değildir. İlaç seçiminin doktor veya eczacı önerisiyle yapılması daha güvenlidir.

Dış basur memesi kendiliğinden geçer mi?

Dış hemoroide bağlı şişlik bazı durumlarda zamanla küçülebilir. Özellikle pıhtılaşmış dış hemoroidde vücut pıhtıyı zaman içinde emdikçe ağrı ve şişlik azalabilir. Bununla birlikte şişlik indikten sonra bölgede deri katlantısı kalabilir. Geçmeyen, büyüyen veya tekrarlayan basur memelerinin muayene edilmesi gerekir.

Kadınlarda basur neden olur?

Kadınlarda da kabızlık, ıkınma, liften fakir beslenme, hareketsizlik ve uzun süre tuvalette oturma gibi yaygın faktörler hemoroide zemin hazırlayabilir. Bunun yanında gebelik, büyüyen rahmin pelvik bölgedeki damarlara oluşturduğu basınç ve hormonal değişiklikler nedeniyle hemoroid riskini artırabilir. Doğum sırasında meydana gelen yoğun ıkınma da mevcut hemoroidlerin belirginleşmesine neden olabilir.

Basur memesi ve şişliği nasıl iner?

Öncelikle dışkının yumuşak tutulması ve hemoroid bölgesindeki basıncın azaltılması hedeflenir. Lifli beslenmek, yeterli sıvı tüketmek, uzun süre oturmamak, dışkılama sırasında zorlanmamak ve ılık oturma banyolarından yararlanmak şişliğin azalmasına destek olabilir. Şişlik çok ağrılı ve sertse veya aniden ortaya çıkmışsa tromboze hemoroid olasılığı nedeniyle genel cerrahi değerlendirmesi uygun olur.

Basura iyi gelen ve iyi gelmeyen yiyecekler nelerdir?

Hemoroid açısından beslenmenin temel amacı kabızlığı ve sert dışkıyı önlemektir. Sebze, meyve, yulaf, tam tahıllar ve kuru baklagiller gibi lif açısından zengin besinler bağırsak düzenini destekleyebilir. Yeterli su tüketimi de lifin etkili olabilmesi açısından önem taşır. Lif bakımından düşük, aşırı işlenmiş besinlerin fazla tüketilmesi kabızlığı kolaylaştırabilir. Çok acı ve baharatlı yiyecekler doğrudan hemoroid oluşturmasa da bazı kişilerde dışkılama sırasında yanma ve rahatsızlık hissini artırabilir.

Basur tamamen geçer mi?

Hafif hemoroidlerde kabızlığın giderilmesi, beslenme ve tuvalet alışkanlıklarının değiştirilmesiyle belirtiler önemli ölçüde azalabilir. Ancak hemoroidin derecesine göre yalnızca yaşam tarzı değişiklikleri yeterli olmayabilir. Şikâyetleri devam eden hastalarda doktor değerlendirmesi sonrasında lastik bant ligasyonu ve skleroterapi gibi girişimler veya gerekli durumlarda cerrahi yöntemler uygulanabilir. Tedavi sonrasında da kabızlık ve yoğun ıkınma devam ederse hemoroid şikâyetlerinin yeniden ortaya çıkma ihtimali vardır.

Online Randevu Oluştur